پنکیک‌سواپ (PancakeSwap) چیست؟
خلاصه مطلب
- پنکیک‌سواپ یک صرافی غیرمتمرکز (DEX) شبیه به یونی‌سواپ در اتریوم است، با این تفاوت که روی شبکه بایننس اسمارت چین (BSC) اجرا می‌شود.
- این صرافی به شما امکان می‌دهد بدون نیاز به واسطه، توکن‌های خود را مبادله کنید، از طریق استخرهای نقدینگی و استیکینگ پاداش بگیرید، در لاتاری (قرعه‌کشی) شرکت کنید و از قابلیت‌های متنوع دیگر بهره‌مند شوید.
برخلاف صرافی‌های متمرکز و شناخته‌شده‌ای مانند بایننس و کوین‌بیس که توسط یک نهاد شرکتی واحد اداره می‌شوند، صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX) بستر معامله بدون واسطه را فراهم می‌کنند. بیشتر این صرافی‌های غیرمتمرکز روی اتریوم مستقر هستند؛ جایی که بخش عمده فعالیت‌های حوزه امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) در آن جریان دارد.
با این حال، با قدرت گرفتن بلاک‌چین‌های رقیب در حوزه قراردادهای هوشمند، صرافی‌های غیرمتمرکز مشابهی در شبکه‌های دیگر شکل گرفته‌اند که گاهی ویژگی‌های منحصر‌به‌فردی نیز دارند. برای نمونه، پنکیک‌سواپ به جای اتریوم بر بستر بایننس اسمارت چین ساخته شده و در نتیجه کارمزدهای معاملاتی بسیار کمتری ارائه می‌دهد. هرچند بایننس اسمارت چین نسبت به اتریوم تازه‌نفس‌تر است، اما پنکیک‌سواپ توانسته موج بزرگی میان صرافی‌های غیرمتمرکز به راه بیندازد.
در ادامه، هر آنچه برای شناخت پنکیک‌سواپ روی بایننس اسمارت چین و نحوه شروع کار با آن نیاز دارید، آورده شده است.
پنکیک‌سواپ چیست؟
پنکیک‌سواپ یک صرافی غیرمتمرکز است که به شما امکان می‌دهد بدون نیاز به واسطه متمرکز، رمزارزها و توکن‌ها را معامله کنید و در تمام طول مسیر، کنترل و حضانت دارایی‌هایتان در دست خودتان بماند. این پلتفرم بر پایه قراردادهای هوشمند خودکار مستقر بر بایننس اسمارت چین (پلتفرم بلاک‌چینی متعلق به صرافی بایننس) ساخته شده است.
با وجود اینکه بایننس یک صرافی متمرکز را مدیریت می‌کند، اما نقشی در کنترل یا اداره پنکیک‌سواپ ندارد؛ این صرافی توسط گروهی از توسعه‌دهندگان ناشناس ساخته شده است. ظاهر و کاربری این پلتفرم شباهت بسیار زیادی به صرافی معروف یونی‌سواپ روی اتریوم دارد. پنکیک‌سواپ مشخصاً برای توکن‌های استاندارد BEP-20 در بایننس اسمارت چین کاربرد دارد؛ هرچند می‌توان با استفاده از بایننس بریج (Binance Bridge) توکن‌های شبکه‌های دیگر را انتقال داد و با «رپ» (Wrap) کردن، آن‌ها را به فرمت BEP-20 برای معامله در پنکیک‌سواپ تبدیل کرد.
پنکیک‌سواپ مانند بسیاری از صرافی‌های غیرمتمرکز، بر پایه سیستم «بازارساز خودکار» (AMM) بنا شده است؛ مدلی که برای امکان‌پذیر ساختن معاملات به استخرهای نقدینگی تأمین‌شده توسط کاربران متکی است. در این پلتفرم دیگر با دفترچه سفارشات (Order Book) و پیدا کردن فردی که مایل باشد توکن خود را با توکن شما مبادله کند سر و کار ندارید؛ بلکه کاربران توکن‌های خود را از طریق قراردادهای هوشمند در یک استخر نقدینگی قفل می‌کنند. این شیوه به شما امکان می‌دهد توکن موردنظرتان را فوراً مبادله کنید، و کاربرانی هم که سرمایه خود را در استخر گذاشته‌اند، به طور مداوم پاداش به دست می‌آورند.
پنکیک‌سواپ بخشی از موج رو‌به‌رشد سرویس‌های دیفای است که به تریدرها امکان مبادله مستقیم توکن‌ها را بدون کسر کارمزدهای سنگین توسط واسطه‌ها می‌دهد. این پلتفرم یکی از بزرگ‌ترین صرافی‌های غیرمتمرکز در بایننس اسمارت چین به شمار می‌رود، هرچند صرافی‌هایی روی شبکه اتریوم (مانند یونی‌سواپ) وجود دارند که میانگین حجم معاملات روزانه بالاتری را ثبت می‌کنند.
آیا می‌دانستید؟
پنکیک‌سواپ در مقاطع متعددی توانسته از نظر حجم معاملات از یونی‌سواپ پیشی بگیرد و عنوان محبوب‌ترین صرافی غیرمتمرکز را از آن خود کند، هرچند هنوز این جایگاه را به صورت پیوسته حفظ نکرده است.
پنکیک‌سواپ چگونه کار می‌کند؟
همان‌طور که اشاره شد، سواپ و مبادله توکن‌ها از طریق استخرهای نقدینگی جفت‌ارزها انجام می‌شود. کاربران می‌توانند بدون واسطه یک توکن را با توکن دیگری معاوضه کنند، در حالی که تأمین‌کنندگان نقدینگی که توکن‌هایشان را در استخر به اشتراک گذاشته‌اند، سهمی از کارمزد حاصل از تراکنش‌ها را به عنوان سود دریافت می‌کنند.
با این حال، مبادله توکن تنها گوشه‌ای از امکانات پنکیک‌سواپ است. این صرافی امکان استیکینگ توکن‌ها را در قالب استخرهایی موسوم به Syrup Pools (استخرهای شربت) فراهم کرده است که سودهای فزاینده‌ای به همراه دارند. به عنوان مثال، می‌توانید CAKE (توکن بومی پنکیک‌سواپ) را استیک کنید و صرفاً با نگه داشتن آن در طول زمان، پاداش بیشتری در قالب توکن CAKE به دست آورید. حتی گزینه‌ای تحت عنوان استیکینگ خودکار (Auto-Stake) وجود دارد که حداقل ساعتی یک‌بار پاداش‌ها را مجدداً به صورت مرکب استیک می‌کند تا بازدهی شما به شکل تصاعدی رشد کند.
پنکیک‌سواپ قابلیت‌های بازی‌گونه (Gamified) نیز ارائه می‌دهد؛ مانند پیش‌بینی صعودی یا نزولی بودن قیمت بایننس کوین (BNB) در بازه‌های زمانی کوتاه. این صرافی همچنین بخش لاتاری دارد که کاربران با خرید بلیت شانس خود را برای بردن جوایز بزرگ CAKE امتحان می‌کنند. علاوه بر این، مجموعه‌ای متنوع از توکن‌های غیرمثلی (NFT) با طرح خرگوش برای خرید در دسترس است. بخش دیگری به نام عرضه اولیه فارم (IFO) نیز وجود دارد که امکان خرید توکن‌های جدید پروژه‌های نوپا را پیش از عرضه رسمی به کاربران می‌دهد.
آیا می‌دانستید؟
پنکیک‌سواپ تازه‌ترین عضو از زنجیره طولانی پروژه‌های رمزارزی با نام‌های خوراکی است؛ زنجیره‌ای که پیش‌تر شامل پروژه‌هایی چون SushiSwap، Yam Finance، BakerySwap و Kimchi Finance نیز بوده است.
چه ویژگی خاصی در مورد آن وجود دارد؟
پنکیک‌سواپ واسطه‌های صرافی‌های متمرکز را به کلی حذف کرده و پاداش‌ها را مستقیماً به جیب خود کاربران سرازیر می‌کند. اگر تمایل داشته باشید توکن‌هایتان را برای مدتی قفل کنید، بازدهی و سودهای ارائه‌شده (به‌ویژه در برخی استخرهای نقدینگی و گزینه‌های استیکینگ) می‌تواند بسیار چشمگیر باشد.
البته همانند سایر پلتفرم‌های DEX، افراد تازه‌کار در فضای کریپتو احتمالاً در ابتدا برای کار با پنکیک‌سواپ و درک قابلیت‌های پرشمار آن با چالش روبه‌رو خواهند شد؛ با این وجود، صرف وقت برای یادگیری آن قطعاً ارزشمند خواهد بود.
راهنمای گام‌به‌گام مبتدیان برای استفاده از پنکیک‌سواپ
از آنجا که این صرافی از ارزهای فیات (پول‌های سنتی) پشتیبانی نمی‌کند، برای کار با آن به یک کیف پول ارز دیجیتال اختصاصی نیاز دارید. پنکیک‌سواپ با کیف پول‌هایی نظیر تراست ولت (Trust Wallet)، مت ولت (MathWallet)، بایننس چین ولت و حتی متامسک (MetaMask) سازگار است. متامسک اساساً یک کیف پول اتریومی است، اما به سادگی می‌توان آن را برای اتصال به بایننس اسمارت چین تنظیم کرد. برخلاف صرافی‌های متمرکز، نیازی به ثبت اطلاعات هویتی و حتی ساخت حساب کاربری ندارید.
در این مثال از اپلیکیشن تراست ولت روی تلفن همراه استفاده شده است:
۱. در گام اول، مقداری بایننس کوین (BNB) خریداری کرده و به کیف پول خود منتقل کنید.
۲. برای استفاده در پنکیک‌سواپ، باید آن را به فرمت شبکه بایننس اسمارت چین تبدیل کنید. در تراست ولت می‌توانید این کار را با زدن دکمه More، انتخاب گزینه Swap to Smart Chain و پرداخت کارمزد اندک تراکنش انجام دهید.
۳. تمام امکانات پنکیک‌سواپ در منوی سمت چپ وب‌سایت در دسترس است. برای مبادله توکن، به بخش Trade رفته و گزینه Exchange را انتخاب کنید؛ سپس توکن مبدا در کیف پول و توکن مقصدی را که می‌خواهید دریافت کنید برگزینید. برای انجام نهایی تراکنش، تأیید آن در داخل کیف پول الزامی است.
۴. برای بخش فارمینگ یا استخرهای نقدینگی، باید ارزش برابری از یک جفت‌ارز (مانند CAKE-BNB) را اختصاص دهید تا توکن‌های نقدینگی (LP Tokens) دریافت کنید. این توکن‌ها نقدینگی صرافی را تأمین کرده و به شما پاداش می‌دهند. هر زمان که بخواهید می‌توانید این نقدینگی را خارج کنید و توکن‌های اولیه خود را تحویل بگیرید.
چشم‌انداز آینده
بایننس اسمارت چین با سرعتی بالا در حال رشد است؛ چرا که توسعه‌دهندگان از کارمزدهای بسیار ناچیز و سرعت بالاتر تراکنش‌های آن در مقایسه با اتریوم استقبال کرده‌اند. در آوریل ۲۰۲۱، بایننس اعلام کرد که این شبکه موفق شده در یک شبانه‌روز حدود ۴.۹ میلیون تراکنش را پردازش کند که سه برابر رکورد ثبت‌شده توسط اتریوم در ۲۴ ساعت است.
اگرچه میانگین حجم روزانه پنکیک‌سواپ هنوز به پای غول‌های اتریومی یعنی یونی‌سواپ و سوشی‌سواپ نمی‌رسد، اما با در نظر گرفتن نوپا بودن بایننس اسمارت چین، محبوبیت فوق‌العاده‌ای به دست آورده است.
چنانچه پلتفرم برنامه‌های غیرمتمرکز (DApp) بایننس به گسترش خود و جذب مداوم کاربران و توسعه‌دهندگان ادامه دهد — و از سوی دیگر کارمزدهای نجومی گس و شلوغی شبکه اتریوم پابرجا بماند — پنکیک‌سواپ در گذر زمان می‌تواند رقابت به مراتب سنگین‌تری را به صرافی‌های رقیب تحمیل کند.
